Gluten Diyeti Nedir? Nasıl Yapılır?

Gluten diyeti, son zamanlarda gluten maddesinin zararlarının büyük oranda ortaya çıkmasının ardından daha sık gündeme gelmiştir.

Gluten aslında bir protein türü olmasına rağmen neden zararlıdır gerçekten merak konusu olmuştur. Gluten maddesi, marketlerde satılan, evlerde tüketilen birçok üründe bulunmaktadır.

Glutenin zararlarının gündeme gelmesinden sonra çoğu kişi glutensiz beslenmeyi tercih etmiştir.

Gluten diyetinde amaç aslında kilo vermek değil; sağlıklı olmaktır ama glutensiz beslenildiğinde, kilo almaya neden olan birçok yiyecek de beslenme listesinden çıkartıldığı için kilo verildiği de görülmektedir.

Kilosu fazla olanlarda gluten diyeti kilo vermeye de yardımcı olacaktır ama kilosu yerinde kişiler sadece sağlıklı beslenmek için gluten diyeti yaptığında kilo verme söz konusu olmayacak ama kişi kendini daha sağlıklı, daha dinç hissedecektir.

Gluten Nedir?

Çok uzun yıllardır tüketilen buğday içeriğinde 30’un üzerinde protein çeşidi bulunmaktadır. Glutenin ve gliadin, buğday içinde bulunan proteinlerden iki tanesidir.

Gluten buğday içerisinde olduğundan aynı zamanda  çavdar, yulaf, arpa gibi tahıl grubu ürünlerinin içeriğinde de bulunurlar. Doğal bir madde olmasına rağmen glutenin böyle zararlı hale gelmesinde, buğdayın son yıllarda sürekli değişen genetik yapısının etkisi vardır.

Değişen bu genetik yapıyla beraber insan vücudu artık gluten maddesini sindirmekte zorlanmakta ve vücutta çeşitli hassasiyetler görülmektedir.

Gluten zaman içinde vücudu yorar, bağışıklığı zayıflatır ve hastalıklara davetiye çıkartır.

Glutensiz Beslenme

Glutensiz beslenme deyince akla ilk gelen isimlerden birisi Canan Karatay’dır.

Glutensiz diyet Canan Karatay‘ın uzun yıllardır bahsettiği bir şeydir. Söylemleriyle tepki çeken Karatay’ın haklı olduğu da zaman için de ortaya çıkmıştır.

Gluten nedir Canan Karatay yıllardır bunu anlatmakta ve neye sebep olduğunu da açık açık söylemektedir.

Glutensiz diyet diyetisyenler tarafından da son zamanlarda yavaş yavaş kabul görmeye başlamıştır.

Unların her türlüsünün gluten açısından sakıncalı olduğu gerçeği birçok bilimsel deneyle ve açıklamayla netleşmiştir.

Glutensiz beslenme listesini kendiniz de kolayca oluşturabilirsiniz ama gluten tüketmemenizin çölyak gibi gluten hassasiyeti hastalıklarıyla ilgisi varsa bir uzmandan destek almanız daha doğru olabilir.

Glutensiz beslenme biçiminde içinde gluten olan tahıl grubu ve bu tahıl grubundan elde edilen her türlü yiyecek yasaklanmıştır.

Gluten İçeren Besinler

İçeriğinde bol miktarda gluten bulunduran yiyecekleri tamamen hayatınızdan çıkartmanız gerekiyor.

Günlük hayatta karşınıza hemen her yerde gluten içerikli besinler çıkabilir. Arpa, buğday, çavdar ve buğdayın kendileri, bunlardan yapılan unlar ve doğal olarak ekmekler gluten bakımından zengindir. Ayrıca makarnalar, unla yapılan her türlü pizza, pasta, hamur işi; paketli gıdaların bir çoğu, hazır çorbalar, köfte harçları, soya sosu gluten içeren besinlerdendir. İçkilerden bira, cin ve votka da gluten bakımından zengindir.

Gluten İçermeyen Besinler

Glutensiz ürünler doğal oldukları sürece çok sağlıklı olan besinlerdir. Gluten diyetinde bu besinlere daha çok yer verilir. Et, balık, yumurta, tavuk, meyveler, sebzeler, pirinç, kara buğday, bakliyatlar, zeytinyağı ve tereyağı gluten içermeyen, gluten diyetinde kullanılabilecek besinlerdir. Ayrıca marketlerde glutensiz ekmek, glutensiz unlu mamuller gibi alternatifler de bulabilirsiniz. Kavrulmamış kuruyemişler de gluten ve glisemik indeksi düşük, sağlıklı yiyeceklerdir.

Gluten Diyeti Nasıl Yapılır?

Gluten diyetinde doğal olarak gluten içeren besinler tamamen yasak oluyor yani diyet boyunca ekmeğin hiçbir türlüsünü de tüketmemek gerekiyor.

Gluten diyetinde verilen listeye dikkatle uymak gerekiyor çünkü gluten içeren bir besin aldığınızda yeniden vücudunuzun tüm dengesi bozulabilir. Gluten diyetini yaparken tüm diyetlerde olduğu gibi su tüketiminize, gün  içinde hareketli olmaya özen göstermeniz gerekiyor.

Gluten diyetini kilo verme diyeti gibi değil; sağlıklı beslenme biçimi gibi de düşünebilirsiniz.

Gluten diyeti yapıyorken ayrıca çok şekerli, yüksek glisemik indeksli besinleri de hayatınızdan çıkartırsanız; daha sağlıklı bir beslenme biçimi benimsemiş olursunuz ve daha sağlıklı kilo verebilirsiniz. Dolayısıyla gluten içeren besinlerin yanında yüksek glisemik indeksli yiyeceklerden pirinci, patatesi, bezelye ve nohudu, çok şekerli meyveleri de hayatınızdan çıkartmalısınız.

Glutensiz beslenme listesini hazırlarken tüm bu detayları göz önünde bulundurmanız yeterlidir.

Gluten diyetinde 3 ana, 2 ara öğün biçimini tercih edebilirsiniz ya da bunu kendi günlük yaşantınıza nasıl uygunsa o şekilde değiştirebilirsiniz. Ancak ne çok az ne çok sık aralıklarla beslenmelisiniz.

Beslenme listenizde öğün aralıkları kesinlikle düzenli olmalıdır.

Diyeti yaparken sabah kahvaltınızın uyandıktan en geç 1 saat sonra yapılmış olmasına, güne erken başlayarak kahvaltıyı 9 civarında yapmaya özen göstermelisiniz.

Akşam yemeğinin mümkünse 7 değilse en geç 8’de tamamlanmış olmasına dikkat etmelisiniz.

Akşam yemeğinden sonra da kesinlikle herhangi bir yiyecek tüketmemeli ve şekersiz çay, kahve, bitki çayı gibi alternatiflerle devam etmelisiniz.

Diyet süresince hazır yemeklerden, dışarıda yemekten ve özellikle de fast food restoranlarından uzak durmak gerekiyor.

Kilo vermek kadar sağlıklı beslenmek de önemli olduğundan mümkün olduğunca doğal ve ev yapımı yiyeceklerle beslenmeye özen gösterilmesi gerekiyor.

Gluten Diyeti Örneği

Gluten diyetinde öğünlerinizi eksiksiz yapmanız, her öğünde size enerji verecek bir şeyler tüketmeniz; sağlıklı kalmanız ve kilo verebilmeniz için oldukça önemlidir. Gluten diyetinde gün mutlaka kahvaltıyla başlamalıdır.

Kahvaltı öğününde 1 tane yumurtayı ister haşlayarak ister omlet şeklinde tüketebilirsiniz ama omlette yağ kullanıldığından genelde haşlama önerilmektedir.

Ev yapımı doğal bir peynir, yeşillikler ve mevsime uygun sebzeler, küçük bir çay bardağı kadar kavrulmamış ceviz, badem ya da fındığı da kahvaltınıza dahil etmelisiniz.

Kahvaltı sonrasındaki ara öğünde pakete girmiş light ürünlerden uzak durmalı; kendi yaptığınız karabuğday patlağını, çiğ sebzeleri ya da avokado ve muz ile hazırlanmış sağlıklı bir ara öğünü tercih etmelisiniz.

Öğle yemeğinde baklagiller ailesinden bir yemek ya da etli sebze yemeği tercih edebilirsiniz.

Yemeklerin yanında ise mutlaka bol miktarda salata, ev yapımı yoğurt tüketmelisiniz. Öğle yemeği sonrasındaki ara öğünde bir avuç çiğ ceviz ya da badem, yoğurt ve çiğ sebzeler tüketebilirsiniz.

Akşam öğününde ızgara et, balık ya da tavuktan bir porsiyon, büyük bir kase salata ve çok az bulgur pilavı tüketebilirsiniz. Bu listeyi yasaklı yiyeceklerle ve serbest yiyecekler listesine bakarak değiştirebilir ve uzun bir gluten diyeti programı oluşturabilirsiniz.

Gluten Diyeti Kaç Kilo Verdirir?

Gluten diyetinin kaç kilo verdireceği diyeti tam olarak nasıl uyguladığınıza göre değişiklik gösterebilir. Diyeti aynı şekilde uygulayan iki insan bile belirli bir süre sonunda tartıda farklı sonuçlar görebilir.

Yaş, kilo, cinsiyet, metabolizma yaşı, hareketlilik gibi birçok faktör verilen kilo miktarının farklı olmasına neden olmaktadır. Ancak her diyette olduğu gibi gluten diyetinde de haftada bir kilo civarında vermek sağlıklıdır. Bu nedenle aşırı kilo kısıtlamasına girmemeniz en sağlıklısı.

Gluten Diyetinin Faydaları

Gluten protein maddesinin geçirdiği evrime bağlı olarak zararlı bir hale gelmesi, gluten diyetinin sağlık için çok gerekli olduğunu açıklıyor.

Vücuda gluten girmemesi, kısa sürede birçok kronik hastalığın iyileşmesine, bağışıklığın güçlenmesine yardımcı oluyor. Gluten diyeti aslında hem sağlığınıza kavuşturuyor hem kilo vermenize yardımcı oluyor.

Farkında olmadığınız bir gluten hassasiyetiniz varsa gluten diyeti sayesinde bundan da kurtulmuş oluyorsunuz ve gluten tüketmediğiniz için vücudunuz bu hassasiyetle tepki vermiyor.

Hacettepe Üniversitesi Beslenme ve Diyetetik Bölümü mezunu genç bir diyetisyenim. Zayiflamaiksiri.com sitesinden geniş bir kitleye ulaşmak ve insanların kilo verme süreçlerinde destek olmak istiyorum.

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir

  1. Gluten Diyeti Gluten Diyeti Nedir? Nasıl Yapılır? için yorumda bulun

    Gluten Diyeti Nedir? Nasıl Yapılır? için henüz bir yorumda bulunulmamış! Hemen üst alanda bulunan formu kullanarak Gluten Diyeti Nedir? Nasıl Yapılır? için ilk yorumu yapabilirsin.